Column: Wietproef


Voor Het Kontakt Harderwijk schrijf ik een tweewekelijkse column. Deze column verscheen op 19-06-2019.

Ik was enigszins verbaasd over het bericht dat Harderwijk door burgemeester Van Schaik is aangemeld voor de landelijke wietproef. Politieke motieven zijn soms lastig te doorgronden, daarom een klein gedachtenexperiment. Maar laat ik met de feiten beginnen: dat de wietproef er komt is te danken aan D66, de overige regeringspartijen accepteerden het voorstel knarsetandend. Je hoeft niet heel diep in de harten van CDA’ers te kijken om te weten dat ze het hele gedoogbeleid het liefst om zeep zouden helpen; des te wranger dat uitgerekend CDA-minister Grapperhaus belast werd met dit experiment.


CDA-burgemeester Van Schaik, uitdrager van het adagium (ik citeer letterlijk) ‘de ideale coffeeshop is een dichte coffeeshop.’ Aangenomen dat hij niet een hijs van een hele dikke djonko heeft genomen blijft de vraag over: watskeburt?


Meevaller is dat tegen de tijd dat het experiment start kabinet Rutte III zo zoetjesaan op z’n end loopt, en ach, wie dan leeft, die dan zorgt – al werden voor de zekerheid toch maar wat barricades opgeworpen: er konden maximaal 10 gemeenten aan de proef meedoen, en binnen de deelnemende gemeenten moesten alle coffeeshops mee in het experiment. De grote steden, daar waar de overlast en problematiek het grootst zijn, haakten daarop en masse af; zie in Amsterdam of Utrecht maar eens alle coffeeshops vrijwillig aan de staatswiet te krijgen.

Tegelijkertijd was de animo vanuit kleinere gemeenten niet bepaald denderend te noemen, waardoor het experiment op voorhand als mislukt werd bestempeld. Enter burgemeester Van Schaik, die het blijkbaar wél zag zitten met deze wietproef. Voor de goede orde: CDA-burgemeester Van Schaik, uitdrager van het adagium (ik citeer letterlijk) ‘de ideale coffeeshop is een dichte coffeeshop.’ Aangenomen dat hij niet een hijs van een hele dikke djonko heeft genomen blijft de vraag over: watskeburt? Start gedachtenexperiment.

Het idee dat er van alle kanten wordt gepoogd dit wietexperiment te laten mislukken is voor de hand liggend, maar ik denk onjuist. Want wat is het alternatief? Het gedoogbeleid afschaffen -waar vermoedelijk geen Kamermeerderheid voor zal zijn- of de huidige status quo handhaven, iets waar het CDA ook niet voor is. Dan dat vermaledijde experiment maar – het liefst in een tiental onbeduidende gemeenten, ver buiten de grensstreek, waar drugsoverlast niet tot de core issues behoren. In het plaatselijke dorpscoffeeshopje zal zonder al te veel gemor de staatswiet worden geaccepteerd, de illegale wietteelt en verkoop behoort alras tot het verleden et voilà: experiment geslaagd.

En dan? Dan is de weg vrij om alle coffeeshops verplicht te voorzien van staatswiet. O, u wilde niet? Dan sluiten we de toko toch. (Gejuich bij het CDA). Eén stap verder en alle coffeeshops worden door de overheid gecontroleerde instellingen (met Ferd als Minister van Rookwaren) en bij het minste of geringste incident kan de zaak worden gesloten. (Opnieuw gejuich bij het CDA).

Zit ik er heel ver naast? We zullen zien, in Rutte IV. Of Grapperhaus I. En of ik gelijk heb of niet: ik vind de gedachte wel geslaagd eigenlijk.